REHBER
E-ticaret sitesi nasıl kurulur?
E-ticaret sitesini domain, altyapı, katalog, mobil ürün ve checkout, ödeme-kargo-fatura entegrasyonu, güvenlik, SEO, performans ve test adımlarıyla kurun.
E-ticaret sitesi kurmak; tema seçip ödeme butonu eklemek değil, ürün verisinden tahsilata ve iadeye kadar kesintisiz çalışan bir satış sistemi kurmaktır. Ziyaretçi ürünü bulabilmeli, doğru varyantı seçebilmeli, toplam maliyeti anlayabilmeli ve mobilde zorlanmadan sipariş verebilmelidir. İşletme tarafında ise stok, ödeme, fatura, kargo, destek ve muhasebe aynı sipariş kaydı etrafında tutarlı çalışmalıdır.
En iyi başlangıç, yüzlerce özellik istemek değil; kritik satın alma yolunu eksiksiz kurmaktır: kategori → ürün → sepet → adres → teslimat → ödeme → onay → kargo → iade. Bu akış güvenilir biçimde çalıştıktan sonra sadakat, abonelik, gelişmiş kampanya ve kişiselleştirme eklenebilir.
Bu rehber hazır altyapı, açık kaynak veya özel yazılım seçseniz de uygulanabilecek teknik kurulum sırasını verir. Şirket, ETBİS, tüketici ve kişisel veri yükümlülükleri için işletmenize özel mali ve hukuki değerlendirme yapın.
Son kaynak kontrolü: 29 Ağustos 2026.
Kısa cevap
E-ticaret sitesi kurmak için şu adımları izleyin:
- Ürün, müşteri, kanal ve operasyon gereksinimlerini yazın.
- Hazır altyapı, açık kaynak veya özel yazılımı toplam sahip olma maliyetiyle seçin.
- Domaini işletme hesabında tescil edin; DNS, kurumsal e-posta ve MFA'yı kurun.
- Ürün, varyant, fiyat, stok, kategori ve kargo verisi için tek kaynak belirleyin.
- Mobil öncelikli kategori, arama, filtre, ürün, sepet ve checkout akışını tasarlayın.
- Yetkili ödeme sağlayıcısı, kargo, fatura/muhasebe ve bildirim entegrasyonlarını kurun.
- İşletme bilgileri, ön bilgilendirme, mesafeli satış, iade, KVKK ve çerez süreçlerini gerçek operasyonla eşleştirin.
- HTTPS, MFA, rol/yetki, güncelleme, log, fraud koruması ve restore edilmiş yedek kurun.
- Tarama bağlantıları, sitemap, canonical ve ürün yapılandırılmış verilerini doğrulayın.
- Görsel, JavaScript ve üçüncü tarafları optimize edip gerçek kullanıcı performansını ölçün.
- Erişilebilirlik ve klavye kullanımını ürün, sepet ve form akışlarında test edin.
- Başarılı/başarısız ödeme, iptal, iade, stok ve webhook senaryolarıyla soft launch yapın.
Kuruluma başlamadan önce gereksinimleri yazın
Platform karşılaştırmasına geçmeden tek sayfalık kapsam çıkarın:
- B2C, B2B veya hibrit satış
- Fiziksel ürün, dijital ürün, hizmet veya abonelik
- Ürün ve varyant sayısı
- Tek veya çoklu depo
- Türkçe/yabancı dil ve para birimi
- Vergi, fiyat ve müşteri grubu kuralları
- Pazaryeri, ERP, muhasebe ve kargo bağlantıları
- Üyelik, guest checkout ve kurumsal hesap
- Kupon, paket, hediye çeki ve kampanya ihtiyacı
- İade, değişim ve destek akışı
- Trafik, sipariş ve eşzamanlı kampanya tahmini
- İşletmede içeriği ve siparişi yönetecek kişiler
“İleride lazım olabilir” diye her özelliği ilk sürüme koymayın. İlk sürümün başarı ölçütü, gerçek müşterinin doğru ürünü güvenle satın alması ve ekibin siparişi hatasız tamamlamasıdır.
1. Altyapı modelini seçin
Hazır kiralık e-ticaret altyapısı
Hosting, güvenlik güncellemeleri ve mağaza özelliklerinin önemli kısmı sağlayıcı tarafından yönetilir. Hızlı açılış ve küçük teknik ekip için uygundur.
Şunları sözleşmeden kontrol edin:
- Aylık/yıllık paket ve işlem ücreti
- Ürün, trafik, kullanıcı ve API limitleri
- Tema ve uygulama maliyetleri
- Ödeme/kargo/muhasebe entegrasyonları
- Veri dışa aktarma formatı
- Yedek, restore ve kesinti desteği
- Alan adı ve sertifika yönetimi
- Paket değişince özelliklerin durumu
- Hesap kapanması ve veri teslim süreci
Açık kaynak altyapı
Kod, hosting ve veri üzerinde daha fazla kontrol verir. Sunucu, güncelleme, güvenlik, performans, yedek, eklenti uyumluluğu ve olay müdahalesi işletmenin veya hizmet sağlayıcının sorumluluğundadır.
“Ücretsiz yazılım” toplam maliyetin ücretsiz olduğu anlamına gelmez. Bakım saati, güvenli hosting, lisanslı eklenti, test ve uzman desteğini hesaba katın.
Özel yazılım
Standart platformların karşılayamadığı fiyat motoru, B2B onay zinciri, konfigüratör veya yoğun entegrasyon varsa değerlidir. Ürün ve operasyon henüz doğrulanmadıysa ilk sürümü pahalı ve yavaş hâle getirebilir.
Özel yazılımda kaynak kod sahipliği, depo erişimi, dokümantasyon, test, CI/CD, güvenlik sorumluluğu, hata SLA'sı ve başka ekibe devredilebilirlik sözleşmede açık olmalıdır.
Platform karşılaştırma puan kartı
Her adaya 1–5 puan verin:
| Ölçüt | Ağırlık sorusu | |---|---| | Operasyon uyumu | Mevcut stok, fatura, kargo ve iade akışını karşılıyor mu? | | Müşteri deneyimi | Mobil ürün ve checkout sade mi? | | Entegrasyon | API, webhook ve hazır bağlantılar yeterli mi? | | Güvenlik | Güncelleme, rol, log, yedek ve olay desteği nasıl? | | Performans | Gerçek katalog ve üçüncü taraflarla hızlı mı? | | SEO | URL, metadata, canonical, sitemap ve structured data kontrolü var mı? | | Erişilebilirlik | Tema ve bileşenler klavye/ekran okuyucuyla çalışıyor mu? | | Taşınabilirlik | Ürün, müşteri ve sipariş verisi dışa aktarılabiliyor mu? | | Toplam maliyet | Üç yıllık lisans, geliştirme ve bakım maliyeti ne? | | Destek | Kritik ödeme/sipariş hatasında muhatap ve süre ne? |
Demo mağazada yalnız ana sayfayı değil gerçek varyantlı ürün, indirim, sepet, başarısız ödeme ve iade senaryosunu deneyin.
2. Domain ve hesap sahipliğini kurun
Domain işletme adına ve işletmenin kontrol ettiği hesapta bulunmalıdır. Ajans veya çalışanın kişisel e-postası ana sahip olmamalıdır.
Domain kontrol listesi
- Kısa, kolay okunur ve yanlış yazılması zor isim
- Marka/tescil çakışması araştırması
- Doğru kayıt sahibi bilgileri
- MFA ve güçlü kurtarma yöntemi
- Otomatik yenileme ve geçerli ödeme aracı
- Yenileme/transfer alarmı
- DNS değişikliklerinin kayıt altına alınması
- Domain transfer koduna sınırlı erişim
DNS ve e-posta
Web ve e-postayı ayırarak yönetin. Kurumsal e-posta için SPF, DKIM ve DMARC yapılandırın. Sipariş gönderen adresin yanıt alabilmesini sağlayın; no-reply müşterinin destek yolunu kapatmamalıdır.
DNS TTL değerini taşıma öncesi planlayın. Canlı geçişte eski ve yeni sistemi kısa süre birlikte tutmak geri dönüşü kolaylaştırabilir.
3. Ortamları ayırın
En az geliştirme/test ve production ortamlarını ayırın. Büyük sistemde staging eklenebilir.
- Her ortamda farklı secret ve erişim
- Test ödeme/kargo hesapları
- Production verisinin testte kullanılmaması veya maskelenmesi
- Test sitesinde arama motoru engeli ve erişim kontrolü
- Yapılandırmanın sürüm kontrolü
- Tekrarlanabilir deployment
- Production değişiklik onayı ve geri dönüş planı
Test domaininin indekslenmesi yinelenen içerik ve müşteri karışıklığı yaratabilir. Sadece robots.txt yerine erişim kontrolü kullanmak daha güvenlidir; parola korumalı test ortamına crawler ulaşamaz.
4. Ürün veri modelini kurun
Katalog tasarımının temeli görsel kart değil doğru veridir.
Ürün ve varyant
Ürün ana kavramdır; beden, renk, hacim veya paket gibi satın alınabilir seçenekler varyanttır. Her varyant için gerekebilecek alanlar:
- Benzersiz SKU
- Barkod/GTIN varsa doğru değer
- Fiyat ve karşılaştırma fiyatı
- Vergi sınıfı
- Stok ve rezerv
- Ağırlık/desi/boyut
- Görsel
- Tedarik süresi
- Durum ve yayın kanalı
Rengi ürün adı içine serbest metinle yazmak yerine yapılandırılmış varyant alanı kullanın. Bu stok, filtre, feed ve structured data kalitesini artırır.
Tek doğruluk kaynağı
Fiyat ve stok birden fazla sistemde düzenleniyorsa çatışma çıkar. ERP, mağaza veya PIM'den hangisinin ana kaynak olduğunu alan bazında belirleyin. Entegrasyon geciktiğinde hangi sistemin kazanacağı ve fazla satışın nasıl önleneceği yazılı olsun.
Kategori ağacı
Kategori müşterinin alışveriş dilini izlemelidir; iç departman yapısını değil. Ürünleri çok derin hiyerarşiye gömmeyin. Aynı ürün birden fazla keşif yolunda bulunabilir ama tek kanonik ürün URL'si kullanın.
Filtreler
Yalnız karar vermeye yarayan filtreleri sunun: beden, renk, uyumluluk, kullanım veya fiyat gibi. Sonuç sayısını gösterin, seçimleri görünür yapın ve mobilde filtreyi kolay temizletin.
Filtre kombinasyonlarının sınırsız URL üretmesi tarama bütçesini ve yinelenen içeriği bozabilir. İndekslenecek landing filtrelerini bilinçli seçin; diğerlerini canonical/noindex ve crawl stratejinizle yönetin.
5. Bilgi mimarisini kurun
Temel sayfalar genellikle şunlardır:
- Ana sayfa
- Kategori ve alt kategori
- Arama sonuçları
- Ürün detay
- Sepet
- Checkout
- Sipariş sonucu ve takip
- Hesap/siparişler
- Hakkımızda ve iletişim
- Kargo, teslimat, iade ve sık sorular
- İşletme/yasal bilgilendirmeler
- Rehber veya içerik merkezi
Google'ın e-ticaret site yapısı rehberi, ürünlerin menüden kategoriye, alt kategoriye ve ürün sayfasına gerçek bağlantılarla erişilebilir olmasını önerir. Googlebot genellikle site içi arama kutusuna sorgu yazarak ürün keşfetmez.
Navigasyonda gerçek <a href> bağlantıları kullanın. Katalog çok büyükse sitemap ve Merchant Center feed'i taramayı destekler; iç bağlantının yerini tamamen almaz.
6. Mobil öncelikli tasarlayın
Ekranı masaüstünde küçültmek mobil tasarım değildir. Başparmak erişimi, klavye türü, yavaş ağ, tek elle kullanım ve küçük ekran dikkate alınmalıdır.
Mobil kategori
- Ürün görseli ve fiyat ilk bakışta anlaşılır
- İndirim fiyatı yanıltıcı değildir
- Filtre/sıralama erişilebilir ve seçim sayısı görünür
- Kartın tıklama alanı yeterli
- Sonsuz kaydırmada geri dönüş konumu korunur
- Yükleme ve boş sonuç durumu açıklayıcıdır
Mobil ürün sayfası
- Ürün adı, temel fiyat ve seçili varyant net
- Görsel yakınlaştırma ve kaydırma çalışır
- Varyantta stok/fiyat/görsel eşzamanlı güncellenir
- Teslimat tahmini ve iade özeti görünür
- CTA ekranı kaplamaz, klavyeyle erişilir
- Uzun açıklama başlıklarla taranabilir
Mobil checkout
- Mümkünse guest checkout
- Gereksiz alan yok
- Adres ve kart alanlarında doğru
autocomplete - Telefon/e-posta için uygun klavye
- Sipariş özeti ve toplam masraf değişince görünür güncelleme
- Hata mesajı alanın yanında ve çözüm odaklı
- Geri gelince girilen veri kaybolmaz
7. Ürün sayfasını satışa hazırlayın
Görseller
Gerçek ürünü farklı açı, ölçek ve kullanım bağlamında gösterin. Varyant görselini doğru seçenekle bağlayın. Modern format, responsive srcset, boyutlandırma ve lazy loading kullanın; ilk ekrandaki ana ürün görselini gereksiz geciktirmeyin.
İçerik
- Kim için ve hangi sorunu çözüyor?
- Ölçü, içerik, malzeme, uyumluluk
- Kutudan ne çıkar?
- Kullanım ve bakım
- Teslimat ve üretim süresi
- Garanti ve iade özeti
- Güvenlik/uyarı bilgileri
- Sık sorular
Ürün verisi sayfada görünen fiyat ve stokla JSON-LD/feed içinde aynı olmalıdır. Eski fiyatı yapılandırılmış veride bırakmak doğrulama sorunu ve müşteri güvensizliği yaratır.
Yorumlar
Yalnız gerçek müşteriden gelen yorumları tanımlayın; moderasyon kuralını açıklayın. Olumsuz yorumu sistematik gizlemek yerine yanıtlayın. Yorum sayısını veya puanı uydurmayın.
8. Sepet mimarisi
Sepet sunucu tarafında güvenilir fiyat hesabına dayanmalıdır. Tarayıcıdan gelen fiyat, indirim veya kargo tutarına güvenmeyin.
Sepet şunları göstermelidir:
- Ürün ve seçili varyant
- Birim fiyat, adet ve satır toplamı
- İndirim ve koşulu
- Kargo/vergiler hakkında mevcut bilgi
- Tahmini toplam
- Stok veya adet sınırı
- Silme ve miktar değiştirme
- Kupon sonucu ve hata açıklaması
Fiyat, stok ve kampanya checkout öncesi yeniden doğrulanmalıdır. Değişiklik varsa müşteriye sessizce uygulamak yerine neyin değiştiğini gösterin.
9. Checkout akışı
Checkout dönüşüm kadar hukuki ve finansal doğruluk için de kritiktir.
Önerilen sıra
- İletişim
- Teslimat/fatura adresi
- Kargo yöntemi
- Ödeme
- Sipariş özeti ve zorunlu teyitler
- Ödeme yükümlülüğünü açıkça belirten onay
- Sonuç sayfası
Adımların sayısı tek başına başarı ölçütü değildir. Tek sayfalı karmaşık form, anlaşılır üç adımdan kötü olabilir.
Form erişilebilirliği
W3C WAI Forms Tutorial, kontrollerin label ile tanımlanmasını, anlaşılır talimat ve hata geri bildirimi verilmesini önerir. Alan içindeki ipucu metni label yerine geçmez. Hata özetine odak taşıyın, hatalı alanı programatik ilişkilendirin ve yalnız renkle belirtmeyin.
Adres
Türkiye adres yapısını gerçek kullanıcılarla test edin. Mahalle/sokak gibi alanlarda aşırı zorunluluk ve harici adres servisinin başarısızlığı siparişi engellememelidir. Kullanıcı yazdığı adresi siparişten önce tam hâliyle görebilmelidir.
Sipariş idempotency
Kullanıcı butona iki kez basarsa, sayfayı yenilerse veya ödeme webhook'u tekrar gelirse iki sipariş/iki tahsilat oluşmamalıdır. Sipariş ve ödeme işlemlerinde benzersiz idempotency anahtarı, işlem durumu ve tekrar işleme koruması kullanın.
10. Ödeme entegrasyonu
TCMB tarafından yetkilendirilmiş banka veya ödeme hizmeti sağlayıcısı kullanın. Kuruluş ve izin kapsamını TCMB Ödeme Hizmetleri sayfasından güncel olarak doğrulayın.
Kart verisi
Ham kart numarası ve güvenlik kodunu uygulama sunucunuza almayın. Sağlayıcının hosted form, redirect veya tokenizasyon çözümünü kullanarak kapsam ve riski küçültün. Bunun güvenlik sorumluluğunu sıfırlamadığını unutmayın.
Ödeme durumları
Yalnız başarılı/başarısız ikilisi yetmez:
- Başlatıldı
- Kimlik doğrulama bekliyor
- Yetkilendirildi
- Tahsil edildi
- Başarısız
- Süresi doldu
- İptal edildi
- Kısmi/tam iade edildi
- Chargeback/itiraz
Tarayıcının dönüş sayfasını tek doğruluk kaynağı yapmayın. İmzalı webhook'u sunucuda doğrulayın, sağlayıcı API'siyle mutabakat yapın ve siparişi yalnız güvenilir ödeme sonucuyla onaylayın.
Ödeme hata deneyimi
Müşteriye hassas teknik ayrıntı vermeden eylem sunun: bilgiyi kontrol et, başka kart dene, tekrar dene veya destek al. Aynı siparişte tekrar denemeyi mümkün kılın; stok rezervinin süresini yönetin.
11. Kargo entegrasyonu
Kargo yöntemi ürün, adres, ağırlık/desi, sepet ve hizmet bölgesine göre hesaplanabilir. Entegrasyonda şu alanları yönetin:
- Taşıyıcı ve servis türü
- Ücret ve ücretsiz kargo kuralı
- Tahmini teslim aralığı
- Etiket/barkod
- Takip numarası ve URL
- Teslimat durum webhook'u
- İade kodu ve adresi
- Kayıp/hasar kaydı
Kargo API'si çalışmadığında checkout tamamen duracak mı? Güvenli sabit oran veya manuel etiket gibi kontrollü fallback planı belirleyin.
12. Fatura ve muhasebe entegrasyonu
Sipariş, ödeme ve fatura birbirine bağlı ama aynı kayıt değildir. Aşağıdaki eşleşmeleri test edin:
- Bireysel/kurumsal alıcı
- e-Fatura/e-Arşiv alıcı durumu
- İndirim, kargo ve vergi satırları
- Kısmi sevk
- Kısmi/tam iptal
- Kısmi/tam iade
- Fatura numarası ve belge bağlantısı
- Gün sonu banka/ödeme sağlayıcısı mutabakatı
Belge türü ve güncel zorunluluklar için GİB elektronik belge bilgilerini ve mali müşavirinizi esas alın. Yazılımın varsayılan muhasebe hesabı her işletmeye uymaz.
13. Bildirim sistemi
En az şu olaylarda müşteriyi bilgilendirin:
- Sipariş alındı
- Ödeme sonucu
- Hazırlanıyor
- Kargoya verildi ve takip
- Teslim edildi
- İptal/iade talebi
- Geri ödeme tamamlandı
E-posta/SMS sağlayıcısı geçici hata verirse sipariş işlemi kaybolmamalıdır. Bildirimi queue ile tekrar deneyin; aynı mesajı tekrar tekrar göndermeyin. Transaction mesajıyla pazarlama iznini ayırın.
14. Hukuki sayfaları operasyonla eşleştirin
Kopyala-yapıştır metin yerine gerçek süreçleri yazın:
- İşletme ve iletişim bilgileri
- Ön bilgilendirme
- Mesafeli satış sözleşmesi
- Teslimat ve kargo
- Cayma, iptal ve iade
- Gizlilik/KVKK aydınlatması
- Çerez politikası ve tercih paneli
- Ticari ileti izinleri
Ticaret Bakanlığının mesafeli sözleşmeler bilgilendirmesi, sipariş öncesi bilgi, ödeme yükümlülüğü, teslimat ve genel cayma/iade çerçevesini açıklar. Ürününüze özgü istisnayı uzmanla doğrulayın.
Kendi e-ticaret ortamınız varsa ETBİS kaydı ve bildirim kapsamını faaliyete başlamadan kontrol edin. KEP, işletme bilgileri ve kanal farklılıklarını güncel Bakanlık açıklamalarından teyit edin.
15. KVKK ve çerez tasarımı
Veri akış haritası çıkarın:
| Veri | Amaç | Sistem/Alıcı | Saklama | Erişim | |---|---|---|---|---| | İletişim | Sipariş ve destek | Mağaza, CRM | İş gereksinimi/mevzuat | Destek rolü | | Adres | Teslimat/fatura | Mağaza, kargo, muhasebe | Belirlenen süre | Operasyon rolü | | İşlem | Ödeme/sipariş | Ödeme sağlayıcısı, muhasebe | Belirlenen süre | Finans rolü | | Davranış | Analitik/reklam | Onaylı araçlar | Amaçla sınırlı | Pazarlama rolü |
KVKK aydınlatma yükümlülüğü kapsamında veri sorumlusu, amaç, aktarım, yöntem/hukuki sebep ve hakları açıkça bildirin. Aydınlatma ile açık rızayı tek onay kutusunda birleştirmeyin.
Zorunlu olmayan analitik ve reklam çerezlerini tercih alınmadan çalıştırmayın. Kabul et/reddet seçeneklerini dengeli sunun; kullanıcı seçimini değiştirebilsin. Checkout'un zorunlu çerez reddinde çalışmaya devam ettiğini test edin.
16. Güvenlik mimarisi
OWASP ASVS, web uygulaması güvenlik kontrollerini test etmek ve geliştirme gereksinimi belirlemek için açık bir standart sunar. OWASP Top 10:2025 erişim kontrolü, yanlış yapılandırma, yazılım tedarik zinciri, kriptografi, injection, kimlik doğrulama ve log/uyarı risklerini öne çıkarır.
Kimlik ve yetki
- Admin, ödeme, domain, cloud ve e-posta hesaplarında MFA
- Her personel için kişisel hesap
- Sipariş görüntüleme, iade ve fiyat düzenleme için ayrı roller
- Varsayılan reddetme ve sunucu tarafı yetki kontrolü
- Ayrılan personelin erişimini aynı gün kapatma
- Hassas işlem için yeniden doğrulama ve audit log
URL'yi gizlemek yetki kontrolü değildir. Kullanıcı başka müşterinin sipariş numarasını değiştirerek görememelidir.
Uygulama güvenliği
- Bütün girdilerde doğrulama ve çıktıda bağlama uygun encoding
- Parametreli veritabanı sorguları
- CSRF ve XSS korumaları
- Güvenli session/cookie ayarları
- Rate limiting ve bot/fraud kontrolleri
- Webhook imza, timestamp ve replay kontrolü
- Dosya yükleme tür/boyut/içerik kontrolü
- Secret'ların kasa veya ortam yönetiminde tutulması
- Hata ekranında stack trace ve secret göstermeme
Tedarik zinciri
Az ve güncel eklenti kullanın. Paket kilit dosyası, dependency taraması, kontrollü build ve deployment onayı kurun. Tema veya eklentinin bütün mağaza verisine erişebileceğini unutmayın.
Log ve alarm
Login hatası, yetki reddi, admin değişikliği, fiyat/stok güncellemesi, ödeme, iade, webhook doğrulama hatası, veri dışa aktarma ve silme olaylarını kaydedin. Kart/şifre/secret veya gereksiz kişisel veriyi loglamayın.
17. Yedek ve felaket kurtarma
Şunları yedekleyin:
- Ürün/kategori/içerik verisi
- Sipariş, müşteri ve iade kayıtları
- Yapılandırma ve entegrasyon ayarları
- Tema/özel kod ve deployment bilgisi
- Kullanıcı dosyaları/görsellerin kaynakları
- Gerekli secret/anahtar kurtarma prosedürü
Yedek üretim hesabından ayrı, şifreli ve riskinize göre immutable/offline olmalıdır. Düzenli restore ile yeni ortamda mağazayı açın; yalnız “backup success” sonucuna güvenmeyin. Ödeme ve kargo entegrasyon secret'larının felaketten sonra nasıl döndürüleceğini runbook'a ekleyin.
18. Performans hedefleri
web.dev Web Vitals güncel iyi deneyim eşiklerini 75. yüzdelikte LCP ≤ 2,5 saniye, INP ≤ 200 ms ve CLS ≤ 0,1 olarak verir. Mobil ve masaüstünü ayrı, gerçek kullanıcı saha verisiyle ölçün.
LCP
Ürün sayfasında LCP çoğu zaman ana görsel veya başlıktır. LCP optimizasyon rehberi, ilk HTML ve LCP kaynağının erken keşfedilmesini vurgular.
- Ana görseli HTML'de keşfedilebilir yapın
- Gereksiz lazy loading uygulamayın
- Doğru boyut ve modern format kullanın
- CDN ve cache yapılandırın
- Redirect ve yavaş sunucu yanıtını azaltın
- Kritik render yolunu sadeleştirin
INP
Sepet, varyant, filtre ve checkout tıklamalarının geri bildirimi hızlı olmalıdır. Uzun JavaScript görevlerini bölün; pahalı üçüncü tarafları azaltın; DOM'u gereksiz büyütmeyin.
CLS
Görsel ve banner boyutunu önceden ayırın. Sonradan gelen stok, kupon veya hata mesajı butonu kullanıcının parmağının altından kaydırmamalıdır. Font ve kişiselleştirme değişimlerini kontrollü yükleyin.
Üçüncü taraf bütçesi
Chat, heatmap, reklam pikseli, yorum ve kişiselleştirme scriptleri birlikte ana thread'i bloke edebilir. Her araç için sahip, amaç, veri, performans maliyeti ve kaldırma kriteri belirleyin.
19. Teknik SEO
Tarama ve indeksleme
- Ürünler kategori bağlantılarıyla erişilebilir
- XML sitemap yalnız kanonik ve indekslenebilir URL içerir
robots.txtkritik CSS/JS'i yanlışlıkla engellemez- Test, hesap, sepet ve checkout indekslenmez
- 404/410 ve yönlendirmeler doğru kullanılır
- Stoktan kalkma stratejisi vardır
URL ve canonical
Kısa, açıklayıcı, kalıcı URL kullanın. Parametre ve filtre kopyalarında kanonik strateji belirleyin. Ürün URL'sini kategori değiştiğinde gereksiz değiştirmeyin.
Yapılandırılmış veri
Google'ın e-ticaret structured data rehberi, BreadcrumbList, Organization, Product/ProductGroup ve işletme politikaları gibi türleri açıklar. Satın alınabilen ürün sayfasında isim, görsel, teklif/fiyat, para birimi, stok ve varyant verisini görünür içerikle eşleştirin.
Structured data görünür olmayan uydurma puan veya eski fiyat ekleme alanı değildir. Rich Results Test ve Search Console raporlarıyla doğrulayın; zengin sonuç gösterimi garanti değildir.
Merchant Center
Web sayfası structured data ile ürün feed'ini aynı SKU, fiyat, stok ve URL kaynağından üretin. Farklı güncelleme hızları politika/red sorununa yol açabilir.
20. Erişilebilirlik
W3C WCAG genel bakışı algılanabilir, kullanılabilir, anlaşılabilir ve sağlam içerik için ortak standardı açıklar.
E-ticarette en az şunları test edin:
- Klavyeyle menü, filtre, galeri, modal, sepet ve checkout
- Görünür focus
- Görsellerde anlamlı alt metin
- Varyantın yalnız renkle anlatılmaması
- Formlarda label, talimat ve hata ilişkisi
- Fiyat/indirimde ekran okuyucu sırası
- Dinamik sepet güncellemesinin uygun duyurusu
- Yeterli kontrast ve zoom/reflow
- Hareket azaltma tercihi
- Oturum zaman aşımında uyarı ve uzatma
Otomatik tarayıcı testleri başlangıçtır; gerçek klavye ve ekran okuyucu testi gerekir.
21. Analitik planı
Araç kurmadan olay sözlüğü yazın:
- Ürün listesi/görüntüleme
- Arama ve sıfır sonuç
- Filtre kullanımı
- Ürün görüntüleme
- Varyant seçimi
- Sepete ekleme/çıkarma
- Checkout başlangıcı ve adımları
- Ödeme sonucu
- Sipariş
- İptal/iade
Her olayda ürün kimliği, varyant, fiyat, para birimi ve kanal tutarlı olmalıdır. Kart bilgisi, parola, açık adres ve gereksiz kişisel veriyi analitik sisteme göndermeyin.
Tarayıcı, sunucu, ödeme sağlayıcısı ve muhasebe sipariş sayılarını düzenli mutabakatla karşılaştırın. Ad blocker nedeniyle analitik ile finansal kayıtların birebir eşit olmaması normaldir; finansal gerçek için ödeme ve muhasebe kaydını esas alın.
22. Test matrisi
Cihaz ve tarayıcı
Gerçek trafik beklentinize göre iOS Safari, Android Chrome ve masaüstü tarayıcılarını test edin. Küçük ekran, yavaş bağlantı, zoom ve klavye kullanımını dahil edin.
Katalog
- Tek/çok varyant
- Stokta, az stok, tükendi
- İndirimli ve kuponlu
- Ağır/büyük ürün
- Dijital veya kargosuz ürün
- Aynı sepette farklı vergi/kargo sınıfı
Ödeme
- Başarılı
- Banka reddi
- 3D Secure başarısız/iptal
- Zaman aşımı
- Dönüş sayfası açılmaması
- Webhook gecikmesi/tekrarı
- Çift tıklama
- Kısmi/tam iade
Operasyon
- Stok rezervi ve bırakma
- Fatura başarısızlığı
- Kargo API kesintisi
- Yanlış/eksik adres
- İptal ve değişim
- E-posta/SMS kesintisi
- Admin yetki sınırı
- Yedekten restore
23. Yayına alma kontrol listesi
Teknik
- Production domain ve HTTPS doğru
- Test API anahtarları kaldırıldı
- Hata sayfaları ve log/alarmlar hazır
- Yedek ve restore doğrulandı
- Cron/queue/worker çalışıyor
- Cache invalidation ve stok güncellemesi test edildi
- Rate limit, WAF ve güvenlik header'ları kontrol edildi
İçerik ve hukuk
- İşletme/iletişim bilgileri güncel
- Fiyat, vergi, stok ve teslimat doğru
- Ön bilgilendirme ve sözleşme gerçek operasyonla uyumlu
- KVKK aydınlatma ve çerez tercihleri çalışıyor
- İade adresi ve destek kanalı aktif
- ETBİS/KEP ve faaliyet gereksinimleri doğrulandı
Arama ve ölçüm
- Search Console sahipliği doğrulandı
- Sitemap gönderildi
- Canonical/noindex kontrolleri yapıldı
- Product structured data doğrulandı
- Merchant feed mutabık
- Analytics olayları ve consent davranışı test edildi
Google'ın e-ticaret sitesi yayınlama rehberi, site sahipliğinin doğrulanmasını, küçük URL grubu için URL Inspection veya büyük site için sitemap kullanımını ve indeksleme durumunun izlenmesini önerir.
24. Soft launch yapın
İlk gün bütün reklam bütçesini açmak yerine sınırlı kullanıcı ve siparişle başlayın. Google da soft launch yaklaşımının düşük trafikte gerçek kullanıcı testi sağlayabileceğini belirtir.
İlk hafta her gün şunları inceleyin:
- Ödeme başarı oranı ve hata kodları
- Stok/ödeme/sipariş mutabakatı
- Checkout terk noktası
- Mobil hata ve performans
- Kargo etiketi ve teslimat
- Destek talebi ve iade sebebi
- 404, sunucu hatası, queue ve webhook alarmı
Kritik hata için “satışı durdur”, ödeme yöntemini kapat veya eski sürüme dön kararını kimin vereceği belli olsun.
25. Yayın sonrası işletim
Günlük
- Sipariş, ödeme ve fatura mutabakatı
- Başarısız ödeme/webhook/queue
- Stok ve fiyat anomali
- Yedek sonucu
- Güvenlik ve uptime alarmı
Haftalık
- Dönüşüm ve checkout hata analizi
- İade/iptal nedenleri
- Kırık bağlantı ve arama sıfır sonuçları
- Entegrasyon gecikmeleri
- Kritik dependency/güvenlik uyarıları
Aylık
- Rol ve kullanıcı erişimleri
- Restore testi takvimi
- Core Web Vitals ve üçüncü taraf bütçesi
- Search Console indeks/structured data hataları
- Toplam altyapı ve uygulama maliyeti
- Veri saklama ve silme işleri
E-ticaret sitesi maliyeti nelerden oluşur?
- Domain ve kurumsal e-posta
- Altyapı lisansı veya hosting/cloud
- Tema/UX ve içerik üretimi
- Özel geliştirme ve entegrasyon
- Ödeme komisyonu ve sabit ücret
- Kargo bağlantısı ve operasyon araçları
- ERP/muhasebe/CRM/PIM
- E-posta/SMS ve analitik
- Güvenlik, izleme, yedek ve bakım
- Test, erişilebilirlik ve SEO
- Destek ve sürekli geliştirme
Kurulum teklifini üç yıllık toplam sahip olma maliyetiyle kıyaslayın. Ucuz başlangıç, her küçük değişiklikte yüksek ajans bedeli veya veri kilidi nedeniyle pahalılaşabilir.
Yaygın hatalar
Ana sayfayı bitirip checkout'u sona bırakmak
Satışın kritik riski ödeme, stok, fatura ve iade akışındadır. Önce dikey çalışan bir sipariş dilimi kurun.
Her şeyi eklentiyle çözmek
Çok eklenti performans, güvenlik ve uyumluluk riski yaratır. İş değeri olmayanı kaldırın.
Tarayıcıdaki fiyata güvenmek
Fiyat, indirim, kargo ve yetki sunucuda doğrulanmalıdır.
Webhook tekrarını hesaba katmamak
Ödeme sağlayıcıları başarısız teslimatta tekrar gönderebilir. Idempotency yoksa çift sipariş/iade oluşur.
Mobilde sadece görsel kontrol yapmak
Gerçek klavye, ödeme, yavaş ağ ve geri tuşu davranışı denenmeden mobil akış doğrulanmış olmaz.
Staging'i Google'a açmak
Kopya ürünler indekslenebilir, yanlış fiyat görünür ve test verisi sızabilir.
Structured data'yı içerikten farklı tutmak
Fiyat ve stok uyuşmazlığı doğrulama ve güven sorunu yaratır.
Yedek var sanıp restore etmemek
Eksik görsel, bozuk veritabanı veya kayıp secret olay anında ortaya çıkar.
Sık sorulan sorular
Kod yazmadan e-ticaret sitesi kurulabilir mi?
Evet. Hazır altyapıyla standart mağaza kurulabilir. Entegrasyon, özel fiyat, B2B veya ileri operasyon ihtiyaçları geliştirme gerektirebilir.
WordPress/WooCommerce uygun mu?
Doğru hosting, az ve güvenilir eklenti, düzenli güncelleme ile birçok küçük/orta mağaza için uygundur. Teknik bakım sorumluluğu hazır SaaS çözüme göre daha yüksektir.
Özel yazılım gerekli mi?
Standart altyapının karşılamadığı, ölçülmüş iş avantajı varsa. Sadece farklı görünmek için özel checkout yazmak gereksiz risk olabilir.
E-ticaret sitesi için hosting nasıl seçilir?
Katalog, trafik, kampanya zirvesi, veritabanı, cache, CDN, yedek, güvenlik ve teknik destekle seçin. Sadece disk alanına bakmayın.
SSL yeterli güvenlik sağlar mı?
Hayır. HTTPS aktarımı korur; zayıf parola, yetki hatası, açık eklenti, fraud veya bozuk yedeği çözmez.
Üyeliksiz alışveriş sunulmalı mı?
Çoğu B2C mağazada guest checkout sürtünmeyi azaltır. Kullanıcı isterse siparişten sonra hesap oluşturabilir. İş modelinin zorunlu üyelik gerektirdiği durumları açıkça gerekçelendirin.
Kaç ödeme yöntemi olmalı?
Müşteri ve sepet yapınıza göre. Çok seçenek yerine güvenilir kart ödemesiyle başlayıp talebe göre havale, cüzdan veya alternatif yöntem ekleyin.
Site ne kadar sürede kurulur?
Hazır temalı basit mağaza haftalar içinde olabilir; özel tasarım, veri temizliği ve entegrasyonlar aylar sürebilir. Takvimi ekran sayısından değil gereksinim ve test kapsamından çıkarın.
Ürünler Google'da neden görünmüyor?
Tarama bağlantısı, index engeli, canonical, sitemap, içerik kalitesi, structured data ve Merchant Center durumunu kontrol edin. İndekslenmek sıralama garantisi değildir.
Yayından sonra bakım gerekir mi?
Evet. Güvenlik güncellemesi, izleme, yedek/restore, entegrasyon, tarayıcı, performans, SEO ve mevzuat değişiklikleri sürekli işletilmelidir.
Sonuç
İyi e-ticaret sitesi, şık bir vitrinle güvenilir bir operasyonu aynı sipariş kaydında buluşturur. Önce gereksinimleri ve veri sahipliğini tanımlayın; işletmenize uygun altyapıyı seçin; ürün, varyant, stok ve fiyat için tek doğruluk kaynağı kurun. Mobil kategori, ürün, sepet ve checkout yolunu erişilebilir ve anlaşılır tasarlayın.
Ödeme, kargo, fatura ve bildirim entegrasyonlarında başarısızlık ile tekrar senaryolarını test edin. Hukuki metinleri gerçek teslimat/iade ve veri akışınızla eşleştirin. OWASP kontrolleri, restore edilmiş yedek, Core Web Vitals, teknik SEO ve gerçek kullanıcı ölçümüyle sistemi yayın sonrasında da işletin. Site, ilk sipariş alındığında değil; sipariş güvenle teslim edilip gerektiğinde eksiksiz iade edildiğinde tamamlanmış sayılır.
Kaynaklar
- Google Search Central — E-Ticaret Site Yapısını Anlama
- Google Search Central — E-Ticaret İçin Structured Data
- Google Search Central — Product Structured Data
- Google Search Central — Yeni E-Ticaret Sitesini Yayınlama
- Google Search Central — URL Yapısı İyi Uygulamaları
- web.dev — Web Vitals
- web.dev — LCP Optimizasyonu
- web.dev — INP Optimizasyonu
- W3C WAI — Forms Tutorial
- W3C WAI — WCAG Overview
- OWASP — Application Security Verification Standard
- OWASP — Top 10:2025
- TCMB — Ödeme Hizmetleri
- Ticaret Bakanlığı — ETBİS ve E-Ticaret Bilgi Platformu
- Ticaret Bakanlığı — Mesafeli Sözleşmeler Bilgilendirmesi
- KVKK — Aydınlatma Yükümlülüğü
- GİB — Mükelleflerin İşe Başlama ve Belge Düzeni
Bu rehber genel teknik bilgilendirmedir. Platform sürümü, ödeme/kargo API'leri, vergi, tüketici ve kişisel veri kuralları değişebilir. Canlı mağazanızın mimari, güvenlik, mali ve hukuki gereksinimlerini ilgili uzmanlarla doğrulayın.